Het aantal mensen dat wereldwijd met honger te maken heeft neemt toe. Gewapende conflicten, geopolitieke spanningen, handelsverstoringen, klimaatverandering en biodiversiteitsverlies zetten de wereldwijde voedselzekerheid onder toenemende druk. De gevolgen raken ook Nederland en daarom adviseert de AIV aan de regering om te investeren in vernieuwde vormen van internationale samenwerking op dit vlak.
Download: Voedselzekerheid in een wankele wereld: een agenda voor Nederland
Download in het Engels: Food security in an unstable world: an agenda for the Netherlands
Voedselzekerheid als strategisch vraagstuk
Voedselzekerheid is niet langer uitsluitend een vraagstuk van ontwikkelingssamenwerking, maar nadrukkelijk verbonden met geopolitiek, economische weerbaarheid, klimaat en veiligheid. Ook vervaagt het onderscheid tussen nationaal en internationaal. Nederland kent zelf namelijk ook kwetsbaarheden en afhankelijkheden, met name bij de import van energie, veevoer, kunstmest en tropische gewassen, vaak uit een beperkt aantal landen. Dit gaat ook gepaard met een grote mondiale ecologische voetafdruk.
Nederlandse positie
Nederland heeft een sterke positie op dit thema, met toonaangevende kennisinstellingen, innovatieve bedrijven en een groot internationaal netwerk. Volgens de raad zijn gerichte investeringen in internationale samenwerking nodig om deze positie effectiever te benutten ten behoeve van stabiele en weerbare voedselsystemen wereldwijd. Dat is volgens de raad expliciet onderdeel van de Nederlandse belangen.
Het advies wijst onder meer op samenwerking met landen die eveneens een sterke positie hebben in voedselproductie of kunstmestvoorziening, zoals Brazilië, Canada, Zuid-Afrika, Marokko en Thailand. Zulke coalities kunnen bijdragen aan sterkere voedselketens en een effectievere aanpak van voedselcrises.
Aanbevelingen
De AIV adviseert de regering onder meer om:
- een integrale voedselstrategie te ontwikkelen waarin voedselzekerheid, weerbaarheid en duurzaamheid centraal staan;
- kwetsbare afhankelijkheden binnen voedselketens te verminderen;
- langdurige partnerschappen op te bouwen met landen in Afrika, Azië en Latijns-Amerika;
- sterker in te zetten op Europese samenwerking rond duurzame en weerbare voedselketens;
- internationale samenwerking tussen middenmachten te stimuleren om sneller te kunnen reageren op voedselcrises.